Morska Aktualizacja Prawna – Kwiecień 2026
Lloyd’s Register Class News 05/2026 – nowe środki IMO dotyczące
bezpieczeństwa w przestrzeniach zamkniętych (enclosed spaces)
(opracowanie: Kancelaria Marek
Czernis & Co., na podstawie Lloyd’s Register Class News 05/2026)
Nota kancelarii – bieżące doradztwo operacyjne i compliance
W kontekście nowych wymogów
bezpieczeństwa kancelaria aktywnie doradza armatorom, operatorom, czarterującym
oraz podmiotom zarządzającym statkami (shipmanagers) w zakresie wdrażania
regulacji IMO dotyczących bezpieczeństwa załóg, procedur operacyjnych oraz
compliance (w tym ISM Code i onboard safety procedures).
1. Wprowadzenie – nowe środki IMO
Zmiany te wynikają z ciągłego
wzrostu liczby wypadków śmiertelnych w przestrzeniach zamkniętych na statkach
oraz stanowią element globalnych działań IMO na rzecz poprawy bezpieczeństwa
pracy na morzu.
2. Charakter nowych wymogów
Nowe środki koncentrują się na: wzmocnieniu
procedur oceny ryzyka przed wejściem do przestrzeni zamkniętych, obowiązkowym
stosowaniu procedur „permit to work”, rozszerzeniu wymogów dotyczących
szkolenia załogi, zwiększeniu znaczenia monitorowania atmosfery w
przestrzeniach zamkniętych (gazów toksycznych, niedoboru tlenu).
Celem jest ograniczenie jednego z
najbardziej niebezpiecznych typów zdarzeń w żegludze – wypadków śmiertelnych
wynikających z wejścia do przestrzeni zamkniętych bez odpowiedniego
zabezpieczenia.
3. Znaczenie dla armatorów i operatorów
3.1. Obowiązki wynikające z ISM Code
Nowe wymagania wpisują się
bezpośrednio w obowiązki wynikające z: ISM Code, procedur zarządzania
bezpieczeństwem (Safety Management Systems – SMS).
Armatorzy będą zobowiązani do: aktualizacji
procedur onboard, zapewnienia odpowiednich szkoleń, dokumentowania i
egzekwowania procedur wejścia do przestrzeni zamkniętych.
3.2. Odpowiedzialność operacyjna i prawna
Z punktu widzenia
odpowiedzialności: naruszenie procedur może prowadzić do odpowiedzialności
cywilnej i administracyjnej, w przypadku wypadków – także do odpowiedzialności
karnej w zależności od jurysdykcji.
Praktyka kancelarii: w
sprawach dotyczących wypadków załogi, brak właściwych procedur „enclosed space
entry” był często kluczowym elementem sporów dotyczących odpowiedzialności
armatora i operatora.
4. Implikacje ubezpieczeniowe i P&I
Nowe wymagania mają bezpośrednie
znaczenie dla: polis P&I, oceny ryzyka przez kluby ubezpieczeniowe, potencjalnego
wpływu na składki ubezpieczeniowe.
Brak zgodności z procedurami może
prowadzić do: ograniczenia pokrycia, podwyższenia składek, trudności w
dochodzeniu roszczeń.
5. Trendy regulacyjne – bezpieczeństwo załogi jako priorytet IMO
Zmiany potwierdzają wyraźny trend
IMO: zwiększania standardów bezpieczeństwa pracy, zaostrzania wymogów
proceduralnych, przenoszenia odpowiedzialności na operatorów i armatorów.
W kontekście rosnącej
automatyzacji i dekarbonizacji, bezpieczeństwo załogi pozostaje jednym z
kluczowych filarów regulacyjnych IMO.
6. Rekomendacje praktyczne kancelarii
Na podstawie bieżącej praktyki
doradczej rekomendujemy: audyt procedur „enclosed space entry” w ramach
SMS, szkolenia załóg oraz testowanie procedur w praktyce, dokumentowanie
działań compliance (ważne przy sporach i roszczeniach), weryfikację
pokrycia ubezpieczeniowego pod kątem zgodności z nowymi wymaganiami.
7. Podsumowanie
Nowe środki IMO dotyczące
bezpieczeństwa przestrzeni zamkniętych stanowią istotny krok w kierunku poprawy
bezpieczeństwa pracy na morzu. Dla armatorów i operatorów oznaczają one
konieczność natychmiastowego dostosowania procedur operacyjnych i compliance.
Nota końcowa – publikacje kancelarii
Więcej analiz i komentarzy dotyczących prawa morskiego,
bezpieczeństwa żeglugi, kontraktów oraz regulacji IMO można znaleźć na stronie
kancelarii:
oraz na naszym profilu LinkedIn:
https://www.linkedin.com/company/czernis
i X.Com: https://x.com/MCLO_LAWOFFICE